NISHA ABU BAKAR Khát Vọng Tái Sinh Du Lịch Toàn Cầu

Bằng công tác tư vấn và dẫn dắt các sáng kiến toàn cầu, Tiến sĩ Nisha Abu Bakar đến từ quốc đảo Singapore đang chứng minh rằng mục tiêu tối thượng của ngành du lịch không chỉ dừng lại ở sự bền vững mà còn có thể lan tỏa, hồi sinh và trao lại giá trị cho cộng đồng, cho phụ nữ, và cho cả thế giới.

iữa hội nghị PHIST 2025 tại Phuket – nơi quy tụ hàng trăm chuyên gia và lãnh đạo trong lĩnh vực phát triển bền vững – một dáng hình nhỏ nhắn trong bộ suit xanh cobalt thanh lịch bước lên sân khấu và rồi khuấy động cả khán phòng. Tiến sĩ Nisha Abu Bakar sở hữu một nguồn năng lượng hiếm có: vừa ấm áp, vừa thu hút, cũng vừa khiến người ta cảm nhận được sức mạnh đến từ sự chân thành. Người ta ví cô như “Momala của Singapore”, một cách gọi trìu mến gợi nhớ đến Phó Tổng thống Mỹ Kamala Harris.

Là chuyên gia tư vấn, giảng viên, nhà thực hành và huấn luyện viên doanh nghiệp với 25 năm kinh nghiệm, cô sáng lập Elevated Consultancy & Training, tổ chức chuyên hỗ trợ các chính phủ và doanh nghiệp từ Bhutan, Indonesia đến Nam Phi, qua đó xây dựng chiến lược phát triển du lịch bền vững dài hạn.

Trên hành trình ấy, cô gặt hái nhiều thành tựu: diễn giả TEDx, và “Người phụ nữ truyền cảm hứng nhất châu Á trong lĩnh vực du lịch 2024”, đồng thời được vinh danh bởi The Inspiring Women in Travel Asia (IWTA) Awards. Nhưng chính trong giai đoạn đại dịch mà cả thế giới tạm ngưng, cô mới thật sự bước vào chương ý nghĩa nhất trong sự nghiệp bắt đầu từ câu nói giản dị của người thầy huấn luyện. “Đừng cố làm tất cả mọi thứ. Cô không cần phải thế. Điều cô cần là sự tập trung mà không cần phải hối hả” – Cô chia sẻ về lời khuyên đã khiến mình bừng tỉnh.

Với một người luôn khao khát tiến xa và sợ bị lãng quên, lời khuyên ấy là cú hích để cô dừng lại và nhìn sâu vào bản thân. Từ đó, cô chọn không làm mọi thứ mà chỉ tập trung làm điều mình làm tốt nhất. Chính sự tự nhận thức ấy đánh dấu một cột mốc trưởng thành trong tư duy lãnh đạo. “Tôi bắt đầu trở nên có chủ đích hơn trong việc chọn ai để hợp tác, chủ đề nào để nói, và dự án nào thật sự mang lại ý nghĩa”.

TẠM DỪNG LẠI ĐỂ TÌM KIẾM CHÍNH MÌNH

Khi thế giới ngừng chuyển động, Nisha lại khởi đầu một chương mới: cô chuyển hướng từ tư vấn cho các quốc gia sang vun trồng thế hệ phụ nữ mới trong ngành du lịch. Nhận ra khoảng trống của ngành khách sạn vốn thiếu vắng tiếng nói của phụ nữ ở cấp hoạch định chính sách, Nisha sáng lập World Women Tourism (WWT). Ban đầu vốn chỉ là mạng lưới trực tuyến kết nối phụ nữ trong du lịch và khách sạn, WWT dần trở thành một nền tảng toàn cầu về cố vấn, nghiên cứu và phát triển lãnh đạo.

Chương trình tiêu biểu của WWT là Asian Women Leadership Program (AWLP) được thiết kế để giúp phụ nữ châu Á tìm thấy phong cách lãnh đạo của riêng mình, không phải bằng cách sao chép người khác mà thông qua việc làm chủ tiếng nói lẫn giá trị cá nhân.

“Tôi chọn tập trung vào phụ nữ châu Á, vì ở phương Tây họ đã có nhiều mô hình hỗ trợ rồi. Phần lớn các khuôn khổ lãnh đạo hiện nay đều mang tư duy phương Tây, không thật sự phản ánh văn hóa và cảm quan của phụ nữ Á Đông” – Cô bộc bạch.

Không chỉ vậy, nhiều mô hình còn mang nặng tính nam giới: đề cao sự quyết đoán và tự quảng bá bản thân. AWLP đi theo hướng khác: tôn vinh những giá trị tự nhiên của nữ giới như khả năng làm chủ cảm xúc, tạo dựng niềm tin và xây dựng đồng thuận.

Sau đại dịch, khi khái niệm DEI (Đa dạng, Bình đẳng và Hòa nhập) trở thành ưu tiên hàng đầu trong ngành du lịch, nhiều khách sạn bắt đầu tiếp cận các tiêu chí của Hội đồng Du lịch Bền vững Toàn cầu (GSTC), đặc biệt là Mục tiêu Phát triển Bền vững số 5 (SDG 5) của Liên Hiệp Quốc: đạt được bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ. Nisha bắt đầu nói về DEI với các tổ chức để giúp họ nhìn lại chính sách của mình qua lăng kính giới. Khi đã có tiếng nói, nền tảng và mạng lưới, cô cảm thấy mình có trách nhiệm dùng chúng để tạo ra tác động thật sự.

KHI CỐ VẤN TRỞ THÀNH SỰ CHUYỂN HÓA

Trong hành trình ấy, Nisha đã truyền cảm hứng cho rất nhiều phụ nữ, nhưng có một câu chuyện luôn khiến cô xúc động nhất. Đó là về Prachi Thakur, cô gái trẻ người Ấn Độ tìm đến cô khi mới 23 tuổi.

“Cô ấy từng muốn bỏ dở chương trình tiến sĩ, tự ti đến mức không dám nói ra những suy nghĩ của mình. Nhưng khi chúng tôi trao cho cô ấy cơ hội được lên tiếng trong các hội thảo toàn cầu, cô ấy bắt đầu tỏa sáng rực rỡ” – Nisha hào hứng kể lại.

Bốn năm sau, Tiến sĩ Prachi Thakur đã trở thành giảng viên tại Đại học Sunway (Malaysia), diễn giả TEDx quốc tế và cố vấn cho Tổ chức Du lịch Thế giới Liên Hiệp Quốc (UNWTO). Đó là một hành trình mà Nisha cho rằng không phải kết quả của sự chỉ dẫn, mà là của sự trao quyền.

“Không phải tôi muốn tô vẽ điều mình làm, nhưng khi chứng kiến những điều ấy xảy ra, bạn hiểu rằng công việc này thật sự mang ý nghĩa tuyệt vời” – Cô tự hào chia sẻ. Tinh thần đó tiếp tục lan tỏa qua podcast Women We Watch, phát sóng ba mùa từ 2021 đến 2023, nơi Nisha cùng các khách mời chia sẻ những câu chuyện chân thực về cách mà phụ nữ đang định hình lại ngành du lịch từ nền tảng cơ sở.

TỪ BỀN VỮNG ĐẾN TÁI SINH

Khi kinh tế toàn cầu vẫn còn chao đảo sau đại dịch, Nisha không chỉ muốn ngành du lịch “phục hồi” mà còn muốn tái thiết nó từ tận gốc rễ. Bhutan, quốc gia mà cô hợp tác trong gần một thập kỷ, trở thành hình mẫu đầu tiên. Tại đó, Kế hoạch Du lịch Tổng thể Bhutan 2025–2034 ra đời dựa trên bốn trụ cột: hợp tác, tái sinh, cân bằng vùng miền và du lịch quanh năm – một bản quy hoạch nhằm tái định hình toàn cảnh du lịch của vương quốc này. Nếu “bền vững” là làm ít tổn hại, thì “tái sinh” là tạo ra thêm điều tốt đẹp. Đó là tư duy của sự dư dả, của niềm tin vào khả năng mở rộng những giới hạn.

Tính bền vững thường xuất phát từ tư duy khan hiếm – làm ít đi, dùng ít hơn, hạn chế bản thân. Nhưng tái sinh là mở rộng những điều có thể.

Theo Nisha, mỗi nhà đầu tư, chủ khách sạn hay doanh nghiệp du lịch đều có thể tạo ra hiệu ứng lan tỏa tích cực: công ăn việc làm mới, hệ sinh thái lành mạnh, và hơn hết là một cộng đồng thịnh vượng.

Và còn có ai thích hợp hơn phụ nữ, những người từ lâu vẫn đang lặng lẽ kiến tạo nên nền tảng, có thể hiểu được điều đó? Bởi khi phụ nữ phát triển, cả cộng đồng cùng vươn lên. Cũng như du lịch tái sinh không chỉ là hàn gắn, mà là khôi phục sự hài hòa – điều mà phụ nữ, với trực giác và lòng trắc ẩn, dường như luôn cảm nhận rõ ràng nhất.

MỘT CHƯƠNG MỚI Ở BRUNEI

Hiện tại, Nisha hướng sự tập trung vào Brunei, nơi cô tìm thấy một nguồn cảm hứng mới và coi đó là sứ mệnh của mình. “Tôi yêu những cộng đồng người Iban ở các Long Houses. Họ rất tuyệt vời nhưng không may thay đang đứng trước nguy cơ mất đi truyền thống”. Cô đang vận động các đối tác để cùng gìn giữ những hệ sinh thái văn hóa mong manh ấy trước khi chúng biến mất. “Nguồn vốn đã có nhưng chúng ta cần sự phối hợp và quan tâm. Tôi muốn đảm bảo rằng chúng ta sẽ không mất đi những cộng đồng nhỏ bé, xinh đẹp đó”.

Dự án này sẽ chính thức khởi động vào năm 2026, mở ra chương mới trong hành trình mà Nisha đã dành trọn đời để theo đuổi: trao quyền thông qua sự tái sinh.